เงินชดเชยเลิกจ้าง 2569 ได้เท่าไหร่? สิทธิ์ที่ลูกจ้างต้องรู้

เงินชดเชยเลิกจ้างคืออะไร?

เงินชดเชย คือเงินที่นายจ้างต้องจ่ายให้ลูกจ้างเมื่อเลิกจ้างโดยลูกจ้างไม่มีความผิด ตามพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 มาตรา 118 กำหนดให้นายจ้างต้องจ่ายเงินชดเชยตามอายุงานของลูกจ้าง โดยคำนวณจากค่าจ้างอัตราสุดท้าย

หากคุณถูกเลิกจ้างหรือกำลังจะลาออก การรู้สิทธิ์ของตัวเองเป็นเรื่องสำคัญ ลองใช้เครื่องมือ คำนวณเงินชดเชยเลิกจ้าง เพื่อดูว่าคุณมีสิทธิ์ได้รับเงินชดเชยเท่าไหร่

อัตราเงินชดเชยตามมาตรา 118

กฎหมายกำหนดอัตราเงินชดเชยตามอายุงานเป็นขั้นบันได:

อายุงาน	เงินชดเชย
120 วัน – ไม่ถึง 1 ปี	ค่าจ้าง 30 วัน
1 ปี – ไม่ถึง 3 ปี	ค่าจ้าง 90 วัน
3 ปี – ไม่ถึง 6 ปี	ค่าจ้าง 180 วัน
6 ปี – ไม่ถึง 10 ปี	ค่าจ้าง 240 วัน
10 ปี – ไม่ถึง 20 ปี	ค่าจ้าง 300 วัน
20 ปีขึ้นไป	ค่าจ้าง 400 วัน

ตัวอย่างการคำนวณ

สมมติเงินเดือน 30,000 บาท ทำงานมา 5 ปี:

• เงินชดเชย = 30,000 × (180 ÷ 30) = 180,000 บาท

หรือคิดง่ายๆ คือได้ค่าจ้าง 6 เดือน

สินจ้างแทนการบอกกล่าวล่วงหน้า (มาตรา 17)

หากนายจ้างเลิกจ้างโดยไม่บอกล่วงหน้าตามกำหนด ลูกจ้างมีสิทธิ์ได้รับ สินจ้างแทนการบอกกล่าวล่วงหน้า ซึ่งคำนวณดังนี้:

• นายจ้างต้องบอกกล่าวล่วงหน้าอย่างน้อย 1 งวดการจ่ายค่าจ้าง (ปกติ 1 เดือน)
• หากไม่บอกล่วงหน้า ต้องจ่ายค่าจ้างแทนช่วงเวลาที่ต้องบอก
• ตัวอย่าง: เงินเดือน 30,000 บาท ไม่บอกล่วงหน้า = ได้สินจ้างแทน 30,000 บาท

สินจ้างแทนการบอกกล่าวล่วงหน้านี้ แยกต่างหากจากเงินชดเชย ลูกจ้างมีสิทธิ์ได้ทั้งสองส่วน

ค่าจ้างสำหรับวันหยุดพักผ่อนค้าง (มาตรา 67)

หากลูกจ้างมีวันลาพักร้อนที่ยังไม่ได้ใช้ นายจ้างต้องจ่ายค่าจ้างสำหรับวันหยุดพักผ่อนที่เหลือให้ด้วย:

• คำนวณจากค่าจ้างรายวัน × จำนวนวันหยุดที่เหลือ
• ค่าจ้างรายวัน = เงินเดือน ÷ 30
• ตัวอย่าง: เงินเดือน 30,000 บาท เหลือวันหยุด 5 วัน = 30,000 ÷ 30 × 5 = 5,000 บาท

สิทธิ์ว่างงานจากประกันสังคม

ลูกจ้างที่ส่งเงินสมทบประกันสังคมมาไม่น้อยกว่า 6 เดือน ภายใน 15 เดือนก่อนว่างงาน มีสิทธิ์ได้รับเงินทดแทนกรณีว่างงาน:

กรณีถูกเลิกจ้าง

• ได้รับ 50% ของค่าจ้าง (สูงสุดฐานเงินเดือน 15,000 บาท)
• สูงสุด = 15,000 × 50% = 7,500 บาท/เดือน
• ได้รับนาน 6 เดือน (รวมสูงสุด 45,000 บาท)

กรณีลาออกเอง

• ได้รับ 30% ของค่าจ้าง
• สูงสุด = 15,000 × 30% = 4,500 บาท/เดือน
• ได้รับนาน 3 เดือน (รวมสูงสุด 13,500 บาท)

ลองใช้ คำนวณประกันสังคม เพื่อเช็คสิทธิ์ประโยชน์ต่างๆ ที่คุณมีสิทธิ์ได้รับ

ภาษีเงินชดเชยเลิกจ้าง

เงินชดเชยเลิกจ้างได้รับการยกเว้นภาษีบางส่วน:

• ส่วนที่ไม่เกิน 300,000 บาท → ไม่ต้องเสียภาษี
• ส่วนที่เกิน 300,000 บาท → นำไปรวมคำนวณภาษีเงินได้บุคคลธรรมดา หรือเลือกแยกคำนวณภาษีได้

ตัวอย่าง

ได้รับเงินชดเชย 500,000 บาท:

• ส่วนที่ยกเว้น: 300,000 บาท (ไม่เสียภาษี)
• ส่วนที่ต้องเสียภาษี: 500,000 - 300,000 = 200,000 บาท

ทั้งนี้ สินจ้างแทนการบอกกล่าวล่วงหน้า ไม่ได้รับยกเว้นภาษี ต้องนำมาคำนวณเป็นเงินได้ทั้งจำนวน

กรณีที่ไม่ได้รับเงินชดเชย (มาตรา 119)

มีบางกรณีที่นายจ้างไม่ต้องจ่ายเงินชดเชย:

• ทุจริตต่อหน้าที่ หรือกระทำความผิดอาญาโดยเจตนาแก่นายจ้าง
• จงใจทำให้นายจ้างได้รับความเสียหาย
• ประมาทเลินเล่ออย่างร้ายแรง เป็นเหตุให้นายจ้างได้รับความเสียหายอย่างร้ายแรง
• ฝ่าฝืนข้อบังคับการทำงาน และนายจ้างได้ตักเตือนเป็นหนังสือแล้ว (ยกเว้นกรณีร้ายแรง)
• ละทิ้งหน้าที่ เป็นเวลา 3 วันทำงานติดต่อกัน โดยไม่มีเหตุอันสมควร
• ได้รับโทษจำคุก ตามคำพิพากษาถึงที่สุด

สำคัญ: นายจ้างต้องพิสูจน์ได้ว่าลูกจ้างกระทำผิดจริง หากลูกจ้างไม่เห็นด้วย สามารถร้องเรียนต่อพนักงานตรวจแรงงานหรือฟ้องศาลแรงงานได้

ขั้นตอนเมื่อถูกเลิกจ้าง

1. ตรวจสอบหนังสือเลิกจ้าง – ควรระบุเหตุผลชัดเจน
2. คำนวณเงินที่ควรได้ – ใช้ คำนวณเงินชดเชยเลิกจ้าง
3. ขึ้นทะเบียนว่างงาน – ที่สำนักงานจัดหางาน ภายใน 30 วัน
4. ยื่นรับสิทธิ์ประกันสังคม – กรณีว่างงาน
5. เก็บเอกสารไว้ – หนังสือเลิกจ้าง, สลิปเงินเดือน, สัญญาจ้าง

สรุป: เงินที่ลูกจ้างควรได้เมื่อถูกเลิกจ้าง

รายการ	เงื่อนไข
เงินชดเชยตามอายุงาน	ทำงานครบ 120 วันขึ้นไป
สินจ้างแทนการบอกกล่าว	นายจ้างไม่บอกล่วงหน้า
ค่าวันหยุดพักผ่อนค้าง	มีวันลาเหลือ
เงินทดแทนว่างงาน	ส่งประกันสังคมครบ 6 เดือน
ค่าจ้างค้างจ่าย	ถ้ามี

ใช้ คำนวณเงินชดเชยเลิกจ้าง เพื่อรู้ตัวเลขที่แน่นอน และวางแผนการเงินระหว่างหางานใหม่

คำถามที่พบบ่อย

ถูกเลิกจ้างระหว่างทดลองงานได้เงินชดเชยไหม?

หากทำงานยังไม่ครบ 120 วัน ไม่มีสิทธิ์ได้รับเงินชดเชย แต่หากครบ 120 วันแล้ว แม้ยังอยู่ในช่วงทดลองงาน ก็มีสิทธิ์ได้รับเงินชดเชย 30 วัน

ลาออกเองได้เงินชดเชยไหม?

ไม่ได้ เงินชดเชยตามมาตรา 118 จ่ายเฉพาะกรณีถูกเลิกจ้างเท่านั้น แต่ยังคงมีสิทธิ์ได้ค่าวันหยุดพักผ่อนค้าง และเงินทดแทนว่างงานจากประกันสังคม (30% นาน 3 เดือน)

นายจ้างไม่จ่ายเงินชดเชยทำอย่างไร?

สามารถร้องเรียนต่อพนักงานตรวจแรงงาน ณ สำนักงานสวัสดิการและคุ้มครองแรงงานเขตพื้นที่ หรือฟ้องศาลแรงงานได้โดยไม่ต้องเสียค่าธรรมเนียมศาล