BMI เท่าไหร่ถึงเรียกว่าอ้วน? เกณฑ์คนไทยต่างจากฝรั่ง

เกณฑ์ BMI สำหรับคนเอเชียต่างจากสากล เรียนรู้ค่า BMI ที่ถือว่าปกติ น้ำหนักเกิน และอ้วน พร้อมวิธีลดน้ำหนักอย่างปลอดภัย

BMI คืออะไร?

BMI (Body Mass Index) หรือ ดัชนีมวลกาย คือตัวเลขที่ได้จากการนำน้ำหนัก (กก.) หารด้วยส่วนสูง (เมตร) ยกกำลังสอง ใช้คัดกรองเบื้องต้นว่าน้ำหนักอยู่ในเกณฑ์สุขภาพดีหรือไม่

สูตร: BMI = น้ำหนัก (kg) ÷ ส่วนสูง (m)²

เกณฑ์ BMI คนเอเชีย vs สากล

คนเอเชียมีความเสี่ยงต่อโรคเมตาบอลิกที่ BMI ต่ำกว่าชาวตะวันตก จึงใช้เกณฑ์ตัดที่ต่างกัน:

ระดับเกณฑ์สากล (WHO)เกณฑ์เอเชีย
ผอม< 18.5< 18.5
ปกติ18.5 – 24.918.5 – 22.9
น้ำหนักเกิน25.0 – 29.923.0 – 24.9
อ้วน≥ 30.025.0

⚠️ คนไทยที่ BMI 23 ขึ้นไปถือว่า “น้ำหนักเกิน” แล้ว ไม่ต้องรอถึง 25 เหมือนเกณฑ์ฝรั่ง

ทำไมคนเอเชียใช้เกณฑ์ต่ำกว่า?

งานวิจัยพบว่าคนเอเชียสะสมไขมันในช่องท้อง (visceral fat) มากกว่าเมื่อเทียบที่ BMI เดียวกัน ทำให้เสี่ยง:

  • เบาหวานชนิดที่ 2
  • ความดันโลหิตสูง
  • ไขมันในเลือดสูง
  • โรคหัวใจและหลอดเลือด

BMI ไม่ได้บอกทุกอย่าง

BMI มีข้อจำกัดเพราะ ไม่แยกกล้ามเนื้อออกจากไขมัน คนที่ออกกำลังกายหนักอาจมี BMI สูงแต่ไม่ได้อ้วน ควรดูร่วมกับ:

  • เปอร์เซ็นต์ไขมันในร่างกาย — ผู้ชายไม่ควรเกิน 25%, ผู้หญิง 32%
  • รอบเอว — ผู้ชาย < 90 ซม., ผู้หญิง < 80 ซม.
  • TDEE — พลังงานที่ใช้ต่อวัน ช่วยวางแผนลดน้ำหนัก

วิธีลดน้ำหนักอย่างปลอดภัย

  1. ขาดดุลแคลอรี 300-500 kcal/วัน — ลดได้ 0.3-0.5 กก./สัปดาห์
  2. กินโปรตีนให้พอ — 1.6-2.2 กรัม/กก.น้ำหนักตัว
  3. ออกกำลังกาย 150 นาที/สัปดาห์ — ทั้ง cardio และเวท
  4. นอนหลับ 7-9 ชั่วโมง — นอนน้อยเพิ่มความอยากอาหาร
  5. ลดน้ำตาลและอาหารแปรรูป

ใช้ เครื่องคำนวณ BMI และ TDEE ของ Kamnuan เพื่อวางแผนสุขภาพ